काठमाडौँ : सरकारले सडक सुरक्षालाई प्राथमिकतामा राख्दै ट्राफिक नियम उल्लङ्घन न्यूनीकरण गर्ने उद्देश्यले नयाँ सवारी तथा यातायात व्यवस्था ऐन ल्याउने तयारी गरेको छ। सो ऐनमार्फत कारबाहीको दायरा र जरिवानाको रकम उल्लेख्य रूपमा बढाइने भएको छ।
भौतिक पूर्वाधार तथा यातायात मन्त्रालयले तयार पारेको ‘सवारी तथा यातायातका सम्बन्धमा व्यवस्था गर्न बनेको विधेयक–२०८१’ को मसौदा स्वीकृतिका लागि प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयमा पठाइसकेको जनाएको छ। मन्त्रीपरिषद्बाट पारित भएपछि विधेयक संसद्मा पेश गरिनेछ।
मन्त्रालयका सहसचिव एवं यातायात महाशाखा प्रमुख कृष्णराज पन्थका अनुसार, नयाँ ऐनले यातायात सेवा सहज, सुरक्षित र गुणस्तरीय बनाउनका साथै बढ्दो नियम उल्लङ्घनमा अंकुश लगाउने उद्देश्य राखेको छ।
३४ प्रकारका उल्लङ्घनमा तत्काल कारबाही, ५० हजारसम्म जरिवाना
नयाँ ऐनमा ट्राफिक नियम उल्लङ्घनका ३४ वटा गल्तीमा तत्काल कारबाहीको प्रस्ताव गरिएको छ। उल्लङ्घनको प्रकारअनुसार पाँच सयदेखि ५० हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना लाग्न सक्ने व्यवस्था विधेयकमा उल्लेख गरिएको छ।
उल्लङ्घनमध्ये चोरीका सवारीसाधन चलाएमा ५० हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना, र ज्यान मार्ने मनसाय पुष्टि भए सवारी दुर्घटनामा संलग्न चालकलाई जन्मकैदको सजाय प्रस्ताव गरिएको छ।
प्रस्तावित जरिवाना दरहरू
| उल्लङ्घन | प्रस्तावित जरिवाना (रु.) |
|---|---|
| राति बत्ती नबाली सवारी चलाउने | २,००० |
| सार्वजनिक सवारीमा यात्रु जोखिम हुने गरी सामान राख्ने | ३,००० |
| वन-वे सडकमा सवारी चलाउने | १,००० |
| प्रशिक्षण अवधिमा प्रशिक्षक नराखी सवारी चलाउने | ३,००० |
| ट्राफिक इसारा उल्लङ्घन गर्ने | १,०००–२,००० |
| यात्रुलाई टिकट नदिने (सार्वजनिक सवारी) | २,००० |
| निषेधित क्षेत्रमा हर्न बजाउने | ५०० |
| लामो दूरीमा ८ घण्टामा चालक परिवर्तन नगर्ने | ५,००० |
| सवारीबाट सडकमा फोहोर फाल्ने | १,००० |
| सवारी जाँचपास नवीकरण नगरी सवारी चलाउने (२ पाङ्ग्रे) | ५,००० |
| साना (३ पाङ्ग्रे) सवारी | १०,००० |
| मझौला/ठूला सवारी | १५,००० |
| ट्राफिक चिह्न अवज्ञा गर्ने | १,००० |
| तोकिएको गतिभन्दा बढीमा सवारी चलाउने | ५,००० |
| अरूलाई हानि पुग्ने गरी सवारी चलाउने | २५,००० |
| ओभरटेक निषेध क्षेत्रमा ओभरटेक गर्ने | २,००० |
| भाडादर सूची नराख्ने (सार्वजनिक सवारी) | १,००० |
नियम उल्लङ्घनको संख्या उच्च
काठमाडौँ उपत्यकामा मात्रै ट्राफिक प्रहरीले मासिक करिब ९० हजार सवारीसाधनलाई कारबाही गरिरहेको छ। रामशाहपथस्थित ट्राफिक प्रहरी कार्यालयका प्रवक्ता प्रहरी उपरीक्षक दीपक गिरीका अनुसार, नियम उल्लङ्घन बढ्नुमा जरिवाना कम हुनु एक कारण हो।
नयाँ ऐनबाट के आशा ?
महाशाखा प्रमुख पन्थका अनुसार, नयाँ कानुनी प्रबन्ध कार्यान्वयनमा आएपछि नियम उल्लङ्घन घट्ने, सडक सुरक्षामा सुधार आउने, र यातायात प्रणाली थप व्यवस्थित हुने अपेक्षा गरिएको छ।
सरकारले प्रस्तावित विधेयकलाई चाँडै संसद्मा दर्ता गरी पारित गराउने तयारी गरिरहेको छ। यससँगै ट्राफिक नियम उल्लङ्घन गर्नेहरूका लागि सजग र सचेत बन्ने बेला आएको संकेत मिलेको छ।
